Zacznijmy od faktów: czym tak naprawdę jest referendum lokalne?
Otóż to forma demokracji bezpośredniej, w której mieszkańcy danej jednostki samorządu terytorialnego (np. gminy, miasta lub powiatu) podejmują decyzję w ważnej sprawie dotyczącej wspólnoty. Może dotyczyć m.in. odwołania organów władzy samorządowej (np. prezydenta miasta lub rady) albo rozstrzygnięcia konkretnej kwestii lokalnej. Wynik referendum jest wiążący, jeśli weźmie w nim udział odpowiednia liczba uprawnionych mieszkańców. W przypadku Krakowa wymagane minimum wynosi 58 355 ważnych podpisów. Dopiero po przekroczeniu tego progu i ich weryfikacji przez komisarza wyborczego możliwe jest formalne ogłoszenie referendum.
Po złożeniu dokumentów następuje etap weryfikacji przez administrację wyborczą, a jeżeli odpowiednia liczba podpisów zostanie uznana za ważną, komisarz wyborczy będzie mógł zarządzić referendum.
Przyjrzyjmy się temu, jak to się zaczęło…
Na początku 2026 roku w Krakowie rozpoczęła się obywatelska inicjatywa referendalna w Krakowie, której celem jest przeprowadzenie głosowania w sprawie odwołania prezydenta miasta Aleksandra Miszalskiego oraz Rady Miasta Krakowa przed upływem kadencji. Procedura ta została zainicjowana przez grupę obywateli, którzy zgłosili zamiar przeprowadzenia referendum do Krajowego Biura Wyborczego.
Zbiórka podpisów rozpoczęła się już 27 stycznia 2026 roku.
Akcja zbierania podpisów od początku spotkała się z dużym zainteresowaniem mieszkańców. Po 14 dniach od rozpoczęcia zbiórki, na początku lutego 2026 roku, organizatorzy poinformowali o zebraniu ponad 40 tysięcy podpisów. Kolejne komunikaty wskazywały na dalszy wzrost poparcia dla referendum. Według informacji przekazywanych przez komitet referendalny:
- 17 lutego 2026 r. liczba podpisów wynosiła 54 537
- 20 lutego 2026 r. poinformowano już o ponad 67 tysiącach podpisów
Oznaczało to przekroczenie wymaganego minimum potrzebnego do formalnego wniosku o referendum, a mimo to organizatorzy kontynuowali zbiórkę podpisów.
Celem stało się zebranie znacznie większej liczby deklaracji poparcia, aby zminimalizować ryzyko odrzucenia części podpisów podczas weryfikacji formalnej. W pierwszych dniach miesiąca marca komitet referendalny poinformował o przekroczeniu 100 tysięcy podpisów poparcia referendum. Według danych podawanych przez organizatorów w ciągu około 35 dni zebrano ponad 101 tysięcy podpisów, czyli niemal dwukrotnie więcej niż wymagane minimum. Referendum KRK
Na początku marca ogłoszono harmonogram zakończenia akcji referendalnej, a zbieranie podpisów miało trwać do 9 marca 2026 roku. Następnie komplet dokumentów został przekazany do komisarza wyborczego w Krakowie wczoraj tj. 11 marca 2026 roku.
Według pojawiających się w mediach informacji, ewentualne referendum w Krakowie mogłoby odbyć się wiosną lub na początku lata 2026 roku, jednak ostateczna decyzja zależy od procedury weryfikacyjnej i formalnego zarządzenia głosowania.
Czekamy na ogłoszenie terminu referendum!